Nederland telt duizenden voetbalclubs, en de allereerste staat in Haarlem. Koninklijke HFC werd in 1879 opgericht en is de oudste nog bestaande voetbalvereniging van het land. Voor een stad die zich graag op haar geschiedenis laat voorstaan, is dat een titel die goed past.
Opgericht door een jongen van veertien
Op 15 september 1879 richtte Pim Mulier, toen veertien jaar oud, de Haarlemsche Football Club op. Mulier was in Friesland geboren maar op tweejarige leeftijd naar Haarlem verhuisd, en hij had het spel opgepikt uit Engelse bronnen. In het begin werd er rugby gespeeld, en pas in 1883 stapte de club over op het voetbal zoals wij dat kennen. Daarmee is HFC ook de eerste rugbyclub van Nederland geweest.
De Spanjaardslaan
De club begon op een terrein dat De Koekamp heette en verhuisde in 1899 naar de Spanjaardslaan. Daar wordt nog altijd gespeeld. Weinig clubs in Nederland kunnen zeggen dat ze meer dan een eeuw op hetzelfde veld staan, en dat is aan de sfeer op het sportpark te merken. Het is een terrein met traditie, met een clubhuis waar de geschiedenis aan de muur hangt.
De kleuren
HFC speelt in wit met blauw, een wit shirt en een blauwe broek. Dat is een van de oudste tenues van het Nederlandse voetbal en het is door de jaren heen nauwelijks veranderd. Bij een club die zoveel waarde hecht aan haar herkomst, zou dat ook vreemd zijn.
De koninklijke titel
De club draagt het predicaat koninklijk, wat wordt verleend aan verenigingen met een bijzondere staat van dienst en een lange geschiedenis. Het maakt de volledige naam Koninklijke HFC, in de wandelgangen gewoon HFC of Koninklijke.
Wat de club vandaag is
- Een amateurclub met een eerste elftal dat op een hoog zaterdagniveau speelt.
- Een brede jeugdafdeling waar veel Haarlemse kinderen beginnen.
- Elftallen voor vrouwen en meisjes, net als bij vrijwel elke club in de stad.
- Veteranen- en zondagteams voor wie het wedstrijdvoetbal is ontgroeid.
- Een verenigingsleven dat draait op vrijwilligers, van kantine tot scheidsrechters.
De rol in de Haarlemse sport
Doordat HFC de eerste was, is de club ook het vertrekpunt van veel andere sporten in Nederland. Vanuit deze vereniging en vanuit haar oprichter zijn cricket, hockey en atletiek in Nederland op gang gekomen, en de landelijke voetbalbond die later de KNVB zou worden, is in dezelfde kring ontstaan. De Haarlemse sportgeschiedenis begint dus op dit veld.
Er een keer gaan kijken
Wedstrijden van het eerste elftal zijn op zaterdag en zijn vrij toegankelijk of tegen een klein bedrag te bezoeken. Voor wie in Haarlem woont en een middag amateurvoetbal wil zien op een historisch terrein, is dat een aanrader. Het is bovendien een goede manier om je kind kennis te laten maken met de club voordat je een lidmaatschap afsluit.
Lid worden
Zoals bij veel Haarlemse verenigingen zitten de jeugdteams vaak vol en werken clubs met wachtlijsten, zeker in de jongste categorieën. Meld je kind vroeg aan en kijk ook naar de andere clubs in de stad, want Haarlem heeft er genoeg en elke club heeft zijn eigen sfeer. Vrijwilligerswerk is bij vrijwel elke vereniging welkom, en ouders die meedraaien komen meestal sneller aan de beurt.
Van rugby naar voetbal
Dat de club met rugby begon, is meer dan een curiositeit. In de vroege jaren was er in Nederland nog geen duidelijk onderscheid tussen de spelvormen die uit Engeland kwamen, en verenigingen probeerden uit wat er te doen viel. Pas in 1883 koos HFC definitief voor het voetbal met de voeten. Daarmee is de club niet alleen de oudste voetbalvereniging maar ook de eerste rugbyclub die Nederland heeft gekend, en beide sporten hebben zich vanuit deze kring over het land verspreid.
Het complex
Het sportpark aan de Spanjaardslaan ligt in het westen van de stad, tegen de duinrand aan, en is met de fiets vanuit vrijwel elke wijk snel te bereiken. Er wordt op meerdere velden gespeeld en getraind, en op een doordeweekse avond staat het er vol met jeugdteams. Het clubhuis is het hart van de vereniging en de plek waar de geschiedenis letterlijk aan de muur hangt, met foto’s en materiaal uit ruim honderdveertig jaar.
